Egilea: Mattin Solis Uitzi

Egun eguzkitsuak aprobetxatzea plan paregabea izaten da jende normalarentzat, lagunekin geratzeko denbora amaigabea izaten delako. Institutuko erritmotik deskonektatu eta ikaskideekin hondartzara joan edota mendira egun-pasa bat egitea ondo egon daiteke, baina nik nahiago izaten dut institutuko errutinan murgildurik mantendu. Modu honetan, zerbaitetan aritzeko aukera izaten dut behintzat etxean; udaran, aldiz, gelakide guztiak gurasoekin kanpora doaz edota elkarren artean planak egiten dituzte. Ni, nola ez, plan horietatik kanpo geratzen naiz beti.

Ikasturtean zehar, gelan, Zuhaitz izaten dut lagun, elkarren ondoan esertzen baikara ikasgelan. Ez dugu askorik hitz egiten elkarren artean, baina uste dut eroso sentitzen naizela berarekin, baita bera nirekin ere. Jolasgaraian, patioan, elkarrekin egoten gara beste guztiak futbolean edota pilotan aritzen diren bitartean; niri ez zait batere gustatzen hori. Ikaskideak beste mundu batekoak balira bezala ikusten ditut, eta ez dut beraien zirkulu berean sartzeko gogorik izaten. Egoera hau ikasgelan ere errepikatzen da, izan ere, lanak beti egiten ditut Zuhaitzekin batera. Udan, ordea, Zuhaitz gurasoekin joaten da kanpora, aitaren gurasoak galiziarrak baitira, eta bertan igarotzen du uda osoa. Ondorioz, ez dut planik izaten normalean oporretan.

Ohean nagoela, eta begiak zabaltzen hasi naizela, eguzki izpiek aditzera ematen didate berriz ere eguraldi ona izango dugula gaurkoan. Egun paregabea planak egiteko, baina ez nire kasuan. Nahiago nuke egunero euria egingo balu, horrela, behintzat, etxean lasai geratzeko eskusa ezin hobea izango nuke. Motibazio eskas horrekin, ohetik ateratzeko ahalegina egin eta eserita geratu naiz ohe gainean, ukondoak belaun gainean jarriz eta eskuak elkarri besarkatuz. Hasperen egitea besterik ez zait atera egoera horretan, “beste egun bat gehiago” pentsatuz nire barrenean. Luzeak egin zaizkidan bost segundoak igaro ostean, zutik jarri eta pertsiana igo dut. Dudarik gabe, gaurkoa ere, egun eguzkitsua izango da.

Gelatik atera eta sukalderako bidea hartu dut, gosaltzera joateko. Ibilbidea erraza da: gelatik ateratzean ezkerretara biratu, aurrera egin, komuna pasa, gela pribatua pasa, eskuinera biratu, eskailerak jaitsi eta ezkerretara sartu. Begiak itxita ere egingo nuke. Prozesu algoritmiko hau abiatu dudala, soinu bat entzun dut gela pribatuaren parera iritsi naizenean. Bihotza azkartu zait bertatik pasa eta barruan kolpe moduko bat entzun dudan unean. Zerbait erori dela ematen du. Seko geratu naiz ateari parez pare begiratuz, eta belarria atera hurbiltzea okurritu zait, barruan zerbait dagoen edo ez konfirmatzeko asmoz. Ez dut ezer gehiagorik entzun bestaldean eta ez dakit horrek lasaitu edo urduriago jarri nauen.

Gela pribatua ezagutu ez nuen nire aitonaren gela izan zen, bera hil zenean ni jaio bainintzen. Heriotza kolpe gogorra izan zen nire amarentzat. Nik ez dut inoiz aukerarik izan bertara sartzeko, baina aitak esan izan nauenagatik amak gela ixtea erabaki zuen heriotza ondoren. Ematen du dena lehen zegoen bezala mantendu nahi zuela. Giltzaz itxi eta giltza errekara bota zuen, gelara berriz sartzeko tentaziorik nahi ez zuela argudiaturik. Horrezkero, hamalau urte pasa dira eta nik beti ezagutu izan dut horrela gela hori. Ez dut inoiz bertara sartzeko aukerarik izan, nahiz eta amari askotan erregutu izan diodan. Tentazioa eduki izan dut askotan zirrikitutik klip bat sartu eta atea irekitzeko, baina ez dut inoiz lortu izan. Asumitu dut ez dudala inoiz gela ezagutzeko aukerarik izango, eta horregatik normala da niretzat gela itxita topatzea. Gela barruan ezer ez dagoela ondorioztatuz, sukalderako bidea berrekin dut.

Ama bertan dago gosaltzen, irratia entzuten duen bitartean. Aita, berriz, egunkaria irakurtzen ari da zutik, leiho ondoan. Ni sartzean, aldi berean biratu dira niregana.

– Egun on, maitea, prest utzi dizkizut tostadak mahai gainean –esan dit amak.

– Egun on –bota diot munduko esfortzu handiena eginez. Goizetan zonbi itxura izaten dut eta ez zait inorekin hitz egitea gustatzen. Mahaian bakean egotea nahiago dut, lasai gosaltzen, beste distrakziorik gabe. Nahikoa dut eguna pasatzeko motibazioa bilatzearekin. Bitartean, katilua esnez bete eta mikrouhin labean sartu dut.

– Gaur eguraldi ona egingo du –esan du aitak egunkariko eguraldi iragarle lanak eginez.

– Aprobetxatu eguna, ongi etorriko zaizu burua garbitzeko –jarraitu dio amak azken tostada zatia ahoan sartzen duela.

Ni bitartean, esne katilua nola berotzen ari den begira nago.

Gosaria prest dudala, amaren parean eseri naiz eta mahaian dauden tostadak txokolate kremarekin igurtzi ditut. Gorputzari eman dakioken drogarik onena goizeko lehen orduetan. Bitartean, ama bere tokitik altxa da gosaria harraskan uzteko.

– Zergatik ez zara Haizearekin geratzen? Jatorra dirudi eta hemen ondoan bizi da –galdetu dit amak katilua garbitzen ari dela.

“Ez dut inoiz berarekin hitz egin eta orain nirekin geratu nahi duen galdetuko diot, noski” pentsatu dut. Baina hori bota beharrean, esan diot:

– Ikusiko dut –erantzun neutro eta azkarra. Ez dit gehiago molestatuko oraingoz.

Gosaria amaitu ondoren, berriz hartu dut gelarako bidea. Tartean, aitonaren gelaren parean geratu naiz eta belarria itsatsi dut berriz ere atean. Zerbait entzuteko esperantza piztu zait, baina minutu batez posizio horretan egon ondoren, ez dut ezertxo ere sumatu. Burumakur nire gelara sartu naiz.

Horrelako egunak ahalik eta azkarren pasatzeko, bideo-jokoak nire aliatu fidelenak dira. Gauzak honela, nire gelako aulkian eseri, ordenagailuko pantaila piztu eta partida batzuk jolasten jarri naiz. Hemen bai topatzen ditudala lagunak. Elkarren aurka arituz, toki desberdinetako jendea ezagutzen dut eta dibertigarria da. Trukoak ikasi, hobekuntzak gehitu… mila gauza ikasten dut besteekin txateatuz. Hemen, behintzat, inork ez nau epaitzen eta beste bat gehiago bezala aritu naiteke inori baimenik eskatu behar izan gabe. Jokatu nahi dudala? Jokatzen dut. Amaitu nahi dudala? Amaitzen dut. Nik kontrolatzen dut uneoro zer nahi dudan. Zertarako joan Haizearen etxera nirekin kalera atera nahi duen galdetzeko? Hemen dut nik nahi duan txokoa.

Partidaren erdian nagoela komunera joan naiz. Une hau aprobetxatzen dut hankak luzatu eta, bide batez, pisa egiteko. Horrela, pisa egiten jarri naizela, kolpe txiki bat entzun dut. Soinua aitonaren gelatik etorri dela iruditu zait eta, une batez, isilik geratu naiz. Behin nire maskuria hustuta, eta soinua berriz errepikatzen ez dela ikusirik, nire gelarako bidea hartu dut. Une horretan, beste kolpe bat entzun dut alboko gelan. Geldi geratu naiz pasilloan eta atzera begiratu dut, erdi beldurturik, aitonaren gelaren norabidera. Ateak itxita jarraitzen du, beti bezala, baina jada ez da betiko gela itxia edo, nire pertzepzioa, behintzat, aldatu egin da zeharo. Berriz errepikatu da kolpetxoa gela barruan. Aho zabalik geratu naiz pasillo erdian. Nire kuriositateak bultzatuta, gela pribatura bideratu naiz, zerbait egon behar du bertan! Belarria ipini dut atearen gainean. Ez da ezer entzuten. Eskua eskulekuan ipini dut orduan eta atea zabaltzen ahalegindu naiz, baina itxita dago, noski. Aita sukaldetik atera da orduan, egongelara bidean zihoala, eta ate parean ikusi nau.

– Zertan ari zara hor? –galdetu dit.

– Soinu bat entzun dut barruan, zerbait erori dela dirudi –erantzun diot.

– Badakizu gela hutsik dagoela eta ezin duzula sartu. Soinua beste nonbaitetik etorriko zen. Bide batez, nahi duzu nirekin paseo bat ematera joan?

– Ez, beste plan batzuk ditut –bota dut azkar batean eta gelara bidean jarri naiz berriz ere.

Bideo-jokoan kontzentratzen ahalegindu naiz, baina ezinezkoa zait, aitonaren gela dut buruan. Zerbait dago barruan, ziur nago, baina zer izan daiteke? Atea itxita dago eta ezerk ezin du bertara sartu. Orduan, norbait egongo al da barruan? Ez da posible. Hamalau urtez egon da itxita, ezinezkoa da inor hainbeste denboraz entzerratuta egotea leku itxi batean.

Tentazioa berriz itzuli zait bat-batean, eta gelatik atera naiz. Atera bezain pronto geldi geratu naiz pasilloan, ahozabalik. Ez da posible. Aitonaren gelako atea erdi zabalik dago. Oihuka hasteko gogoa sentitu dut, baina ezin izan dut soinurik atera, paralizaturik nago. Halako batean, nire oinek bere martxa hartu eta atera bidean jarri dira. “Zertan nabil?” bota diot nire buruari, baina jakin-minaren boterea beste edozerena baino handiagoa da.

Ate parera iristean, eskua eskutokira zuzendu dut eta orduan konturatu naiz dardarka nagoela. Ez nago seguru zertan ari naizen, baina nire gorputzak atea ireki nahi duela dirudi, ez doa nire buruaren aginduekin batera. Atea zabaltzen hasi naiz, pixkanaka, eta barruko aire itxia nire aurpegian sentitzen hasi naiz. Begiak itxi ditut orduan, ezer ikusi nahiko ez banu bezala. Atea guztiz zabaltzean, begiak ireki eta gelara sartu naiz, atea nire atzean itxiz.

Gela txikia da. Parean leiho txiki bat dago eta baita mahai bat ere, liburu batzuekin. Eskuinean ohe indibidual bat dago paretaren kontra pegaturik eta, ezkerrean, armairu bat. Nabaritzen da gela denbora luzez egon dela itxita. Nire lehen instintua leihoa irekitzearena izan da, eta gela zeharkatu dut horretarako. Irekitzeko lehen ahalegina egin baino segundo bat lehenago ahots bat entzun dut nire atzean.

– Ez ireki, horrela ondo dago.

Bihotza momentu batez azkartu egin zait, bakarrik nengoela uste nuen. Une horretan, burua biratu dut, ahotsa nondik datorren ikusteko, baina ez dago inor. Badaezpada, ahotsaren eskaera onartu eta ez dut leihoa ireki.

– Ibai zara? –galdetu du orduan ahotsak.

Zer esan jakin gabe, isilik geratu naiz. Txoko guztietara begiratzen jarri naiz, baina bakarrik nago.

– Ibai zara? –galdetu du berriz ere ahotsak.

– Bai –erantzun dut zalantzati eta beldurturik.

– Josu naiz, zure aitona. Asko aldatu zara azkenekoz ikusi zintudanetik.

Zer erantzun jakin gabe geratu naiz. Ametsetan ari naizela sinistu nahi izan dut, baina ez dut lortu.

– Urteak pasa dira ni hil nintzenetik, baina nire arima beti geratu izan da hemen barruan horrezkero. Zure amak asko maite ninduen eta uste zuen horrela betirako egongo nintzela zuekin batera –kontatu dit orduan ahotsak.

– Zure arima?

– Bai, ni hilik nago, baina arimak bizirik jarraitzen du. Nire bizi erdia gela honetan pasa nuen, etxetik atera gabe.

– Eta nola pasatzen duzu denbora?

– Oso luze egiten da. Pentsa, hamalau urte oso daramatzat gelatik atera ere egin gabe. Hala ere, ohitu egin naiz, hil aurretik ere horrela bizi bainintzen.

Nire barruan deserosotasun bat sentitu dut bat-batean.

– Bizitza aprobetxatu behar duzu Ibai. Orain ahal duzula zure arima askatu, bestela galdu egingo duzu betirako, nik bezala.

Aitonarengatik pena sentitu dut une batez, bizi osoa gelan itxita eman baitu. Ez nuen bera ezagutzeko aukerarik izan, baina berak esandakoa zerbait eragin dit barrenean. Tristea izan behar du horrela bizi osoa ematea, gelan itxita. Ni eroso sentitzen naiz etxean, nire mundu propioan. Ez da molestia izaten niretzat, baina ez nuke nahi horrela egon bizi osoan zehar. Edo bai, ez dakit.

– Kalean dago benetako mundua. Benetako jendea bertan dago. Ez galdu denborarik. Ez zenuke nik bezala amaitu nahiko, arima galduarekin –jarraitu du aitonaren off ahotsak.

– Lagundu zaitzaket, leihoa zabalduko dizut. Izan zaitez libre –esan diot ilusioz.

– Berandu da, zaharregia naiz dagoeneko. Zuk oraindik bizi osoa duzu aurretik, ez galdu aukerarik.

Une batez, ohe gainean jarri naiz, pentsakor, aitonaren ahotsak esandako guztia buruan errepikatuz. Orduan garbi ikusi dut nire buruan.

Aitonaren gelatik nire gelara abiatu naiz. Kaleko arropa jantzi, oinetakoak ipini eta gelatik atera naiz, egongelara bidean. Aita topatu dut hor.

– Paseo bat ematera joan nahi duzu nirekin?

Negar malko bat begietan dudala esnatu naiz. Zalantza izan dut atzo erre nuen aspaldiko belar kanuto onenagatik edo jada ostirala delako izan den baina, keba, aitarengatik izan da, beste behin ere. Eskuarekin begiak lehortu, ordularia begiratu eta ohetik ateratzeko esfortzua egin dut.

Zaila izaten da ohetik jaikitzea egunean ezer berezirik egiteko motibaziorik ez duzunean, baina, eguneroko errutina bilakatu denez niretzat, trukotxoak ditut. Zeintzuk? Bada, epe oso laburreko itoak ipintzen dizkiot nire buruari. Adibidez, orain, nire buruari esan diot atzo erositako belarraren kanutazoa erreko dudala, eguna ongi hasteko. Plazer horren pentsamendua edukita buruan, salto batez ohetik atera eta papera liatzen jarri naiz. Gosaldu aurretik egin daitekeen gauzarik onenak birikak ireki eta burua garbitzea da. Ostean, sukaldera abiatu naiz gosea arintzera.

– Zer egiteko asmoa duzu gaur Lur? –galdetu dit amak serio.

– Izarrekin geratu naiz tabernan –erantzun diot begiak katilura zuzenduta ditudalarik.

– Beti zabiltza berdin. Ez al zara lana bilatzen jarriko? Dirua egiten hasi behar duzu.

Ama baten betiko diskurtsoak. Egunero dabil berdin, baina onena arrazoia ematea da.

– Bai, hurrengo astean hasiko naiz. Utzi asteburuaz gozatzen orain.

– Zerbait egiten hasi behar duzu, ez dituzu 20 urte.

– 26 ditut.

– Ba hori, bada garaia zure bizitzarekin zerbait egiten hasteko.

– Baietz ama. Hurrengo astean hasiko naiz. Utzi bakean gosaltzen.

Zerealak jan bitartean mugikorra begiratzen aritu naiz. Scroll amaigabearen sindromeak harrapatzen nau, baina amaren betiko pelmada entzutea baino hobeto da. Orduan bota du.

– Gaur aitaren urtebetetzea izango zatekeen. Oroitzen duzu, ezta?

Nire barrenak bat-batean egin du behera. Ezer erantzun aurretik, gosariaren katilua harraskan utzi eta gelara abiatu naiz zuzenean, bakarrik egotera. Bertako apalategi nagusian nire aitaren argazki bat dut eta hari begira jarri naiz. Bertan ni azaltzen naiz bere ondoan, 10 urte inguru nituela. Mendian gaude, askotan egon izaten ginen bezala, Pirinioetan agian, eta irribarretsu ikusten zaigu. Irteera asko egiten genituen elkarrekin; asko gogoko genuen. Bera betidanik izan zen mendizalea eta oso ongi transmititu zidan afizioa. Ia egunero joaten ginen elkarrekin inguruko mendietara eta, udaran, urrutirago joateko tartea hartzen genuen. Argazki hau bidaia horietako batekoa izango da. Ama ez da inoiz batere kirolzalea izan baina, batzuetan, gurekin batera etortzen zen, hala ere, ez zuen gure erritmoa jarraitzen.

Aitaren heriotza ostetik, nahiago izaten dut etxetik kanpo ahalik eta denbora gehien igaro, amarekin etxean bakarrik geratu ordez. Asko kostatzen zait amarekin bakarrik egotea espazio berdinean, beti saiatzen delako bere diskurtsoekin nire bizitzan berak nahi duena egitera bultzatzen. Beti esaten dit bizitzan zerbait egiten hasteko, baina bera zertan ari da? Nik garbi dut nire lagunekin egoten jarraituko dudala. Arropa jantzi ostean, amari agurtu gabe kalerako bidea hartu dut.

Gogoko izaten dut asteguna izanda goizetan kaletik ibiltzea, jendea beste erritmo batean mugitzen baita. Eguna gainera eguzkitsu dago, eta horrek asko animatzen nau beste kanuto bat erretzen hasteko.

Izar da nire lagunik onena eta, normalean, goizero elkartzen gara auzoko betiko tabernan. Gainontzeko lagunak ikasten edo lanean dabiltza, beraz, ez dute gurekin batera geratzeko aukerarik izaten. Izar da nire lagunik fidelena, txikitatik ezagutzen dugu elkar, haur eskolatik. Elkarrekin egin dugu ikas ibilbide guztia, bigarren hezkuntza amaitu arte, eta inoiz izan ez dudan nire anaia bezala izan da. Ondoren, Lanbide Heziketan, bakoitzak bere bidea hartu zuen. Berari beti gustatu izan zaizkio kotxeak edo motor mundua. Horri tiraka, beti izan du buruan bere tailerra irekitzearena eta horretarako ikasi du. Orain langabezian dago baina, orain arte, tailer batean egon izan da lanean. Bere asmoa lanean berriz lehenbailehen hastea da, dirua aurreztu eta bere tailerra irekitzeko.

Nik, aldiz, bide desberdinak hartu izan ditut orain arte eta batetik bestera aritu naiz. Kirol monitore izateko asmoz hasi nintzen ikasten, baina ez nion etorkizunik ikusten eta lehen urtean utzi nuen. Ondoren, informatikarekin lotutako zerbait ikasteko asmoz, web garapena ikasi eta, dena gainditu ondoren, amaitu nuen, baina aitak behartuta. Ez zitzaidan asko gustatu. Amaitzeko, administrazioarekin lotutako ikasketak burutu nituen, lan-aukera gehiago izango nituen esperantzaz, baina oso aspergarria ikusten dut lanbidea eta ez nau horrekin lotutako lanik bilatzea motibatzen.

Tabernara iristen ari naizela hortxe ikusi dut Izar terrazan, eguzkipean. Berak normalean beti hartzen du kafesnea. Nik aldiz, nahiago izaten dut hutsa, energia behar izaten baitut egunari aurre egiteko. Ostiralero bezala, taberna betiko jubilatuez dago beteta.

– Tailer batean hartu naute, hurrengo astean hasiko naiz lanean –bota du Izarrek halako batean.

– Joder, pozten naiz –erantzun diot petardoa erretzen ari naizela.

– Bai, jardunaldi osoan egongo naiz gainera. Ea dirua egiten dudan, nire tailerra irekitzeko oraindik pixka bat gehiago aurreztu behar dut eta.

– Bai –erantzun diot ahotik kea botatzen dudan bitartean.

– Zer, ez zara nitaz pozten? –galdetu dit serio.

– Zer diozu? Bai, noski –erantzun diot harridura eta haserre puntu batekin.

– Ba ez dirudi. Zuk ere zerbait bilatu beharko zenuke, ezin duzu ezer egin gabe egon. Beti zabiltza batetik bestera, ez duzu inoiz etorkizunean pentsatzen, matxo.

Erantzun horrek, nahiz eta hasieran hala ez sentitu, min eman dit.

– Zer, nire ama bezala hasi behar duzu? Horretarako bera daukat. Ez dut bitan berdina entzun beharrik.

Eserita nagoela, Izarri begietara zuzen begiratuz eta eskuin eskuko behatzetan kanutoa eutsiz, ezker belauna gora eta behera mugitzen hasi zait tik baten moduan, abiadura bizian. Bihotzaren abiadura ere azkartzen hasi zait.

– Zerbait egiten hasi beharko zenuke.

– Utzi bakean, nik oso garbi dut zer egin nahi dudan nire bizitzarekin –erantzun diot irmotasunez.

Kanutoa lurrera bota, oinetakoaren zolarekin itzali eta alde egin dut, Izarri ezer gehiagorik esan gabe.

Martxa automatikoa jarrita, aurrera jarraitu dut eskuak poltsikoan ditudala, noraezean. Jendea nire ingurutik pasatzen sentitzen dut, baina ez ditut ikusten, itzalak dirudite. Denak nire kontra datozela dirudi, baina ez dute nirekin talkarik egiten. Albotik pasatzen direnean euren buruak niregana zuzentzen dituzte, eta horrek nire abiadura handitzea eragiten du. Kopetatik izerdia erortzen hasi zaidala sentitzen dut. Halako batean, pareta bat topatu dut nire parean, pareta ilun bat. Orain ez dut inor inguruan, pareta bat besterik ez. Nire eskuinera begiratu eta hor ere pareta bat dut. Ezkerretara begiratu eta beste pareta bat. Nire atzera begiratu eta pasillo luze bat ikusten da, kale luze itxi bat, baina jada ez dago inor. Korrika hasi naiz hortik ahalik eta azkarren ateratzeko asmoz. Bat-batean, nire begietan, sekulako argi distira sentitu dut eta begiak itxi behar izan ditut, itsu ez geratzeko. Begiak zabaltzeko aukera topatu dudanean hortxe ikusi dut nire etxea parean. Jendea ere inguruan dago. Dena normaltasunera itzuli dela ematen du. Arnasaren erritmoa kontrolatu dudanean, etxera sartzea erabaki dut.

Zuzenean nire gelara sartu naiz, ez dut amarekin ezertaz hitz egiteko gogorik. Bertan, ohean bota eta sabaira begira jarri naiz, eskuak sabelean eta begiak zabal-zabalik ditudala. Zertan ari naiz nire bizitzarekin? Zergatik nago horrela? Nire inguru guztia dut zerbait egiten eta ni hemen nago, harrapaturik. Bizitza ez al zen disfrutatzea? Zergatik lotu lan batera? Edo bizitza batera? Non geratzen da askatasuna? Nahi duguna egiteko askatasuna?

Erantzunik gabeko galderak.

Negarrez hasi naiz bat-batean, begiak itxita. Agian hori da erantzuna.

Une horretan, aire hotz bat sentitu dut alboan, gelara norbait sartu izan balitz bezala. Begiak zabaldu ditut baina ez dago inor. Begiak berriz ixtean, oraingoan ere sentitu dut aire hotza eta, une horretan, zerbait lurrera erori eta kristal hautsiaren hotsa entzun da. Susto batez jaiki naiz ohetik zer gertatu den begiratzeko, eta orduan ikusi dut koadro bat lurrean. Eskuetan hartu eta aitaren argazkia da. Negar malko bat jausi zait begitik, baina zerbait aktibatu zait barrenean. Aspaldi ez naizela mendira joan, agian orain da momentua, aitarekin egiten nuen bezala. Gelako ordularia begiratu eta oraindik eguerdia dela ikusi dut. Denbora soberan daukat kotxea hartu eta etxe ondoko mendira joateko, ez dut uste arazorik izango dudanik bidea topatu eta hura jarraitzeko.

Arropa aldatu, nire motxila txikia hartu, betiko galletak eta platanoa sartu eta gelatik atera naiz. Sukaldean dago ama, bazkaria prestatzen. Atea itxi dudanean burua niregana zuzendu du.

– Nora zoaz?

– Mendira, paseo bat ematera.

– Orain? Biontzat prestatu dut bazkaria.

– Bai lasai –eta ezer gehiago gehitu gabe etxetik atera naiz.

Kotxez 10 minututan iritsi naiz parkingera eta zortea izan dut, hutsik baitago, ostirala izatearen abantailak. Mendiko ibilbidearen informazio panela ikusi dut urrutian, baina bah! Ez dut behar. Martxan jarri naiz.

Ibilbidearen lehen zatia erraz egin dut. Txoriak kantari entzuten dira inguruan, hori da isiltasuna hausten duen soinu bakarra. Ez nintzen oroitzen zein atsegina zen sentsazio hori edukitzea. Txikitako oroitzapenak etorri zaizkit bat-batean. Behin lurrera erori eta belauna urratu nuela oroitu dut, eta nola aitak bizkarrean hartu eta kotxera eraman ninduen. Horrelakoa zen bera; asko zaintzen ninduen. Ez dakit nik berak ni bezainbeste zaindu nuen minbiziak jota gaixotu zenean.

Naturarekin harremana izaten erakutsi zidan ere, ingurumena babesteak duen garrantziaz ohartarazten zidan beti. Edozein ibilbidetan ginela beti aipatzen zidan begiak bideak eskainitako xehetasunetan finkatzeko. Zuhaitzak, landareak, harriak… lagungarriak izaten dira bidexkak jarraitzeko. Oroitzen dut, mendi honetan, bazela zuhaitz bat bide zuzena zein zen adierazten zuena, aitak beti aipatzen zuen berdina. Horrela, justu, bidegurutze batera iritsi naiz. Ezkerreko bidean zuhaitz bat dago eta hori seinale bezala hartu dut norabide hori hartzeko.

Aurrera jarraituta, ingurua ixten doala nabaritu dut, landareek bidea jango balute bezala. Aitak zuhaitza jarraitzeko esaten zuen, ez zegoen galtzekorik. Egia esan, ingurura begiratuta, dena ezaguna egiten zait, ez dakit zergatik, hemendik jada pasa izan banintz bezala. Aurrera jarraitu dut hala ere.

Nekatzen hasi naiz, denbora pasa da eta eguzkia azkar mugitzen ari dela sentitzen dut. Normalean ez dut ordularirik eramaten eskumuturrean, baina aspalditik noa noraezean. Leku beretik behin baino gehiagotan igaro izanaren irudipena dut. Nire bizitzan zehar, mendira joan izan naizenean, beti izan dut norbait alboan, baina ez nuen uste horren zaila izango zenik nire kabuz aritzea.

Hemendik zela esan zidan, ziur nago. Aurreko zuhaitza gurutzatu eta, ondoren, aurrera jarraitu. Ez zegoen galtzekorik, baina noraezean nabil. Dena da berdina inguruan: koloreak, usaina, sentsazioa… Halako batean, zerbait entzun dut inguruan, urrats batzuk dirudite. Geroz eta hurbilago daude eta ni geldirik geratu naiz, zutik, arnasa mantendu nahian.

– Zertan zabiltza? Hemen ez da biderik –entzun dut zuhaitz artetik.

– Galdu egin naiz noraezean –bota dut modu instintiboan.

Ez dut gizonaren aurpegia ikusteko astirik izan, baina ezaguna egin zait.

– Hobe duzu etxera itzuli, bertan seguru izango zara –esan dit.

– Baina nik aurrera jarraitu nahi dut, txikitan hemendik ibiltzen nintzen. Ezagutzen dut ingurua.

Une batez isilik geratu naiz, buruari mila buelta emanda.

Azkenean, atsekabeturik eta erdi negarrez, bota diot.

– Laguntza behar dut.

Orduan, aita ikusi dut niregana hurbiltzen. Eskutik elkar hartu eta etxera bidean jarri gara, elkarrekin.

Mugimenduan nabaritzen dut ingurua. Itsasontzi bateko kamarotean nagoela dirudi. Orduan ireki ditut begiak. Gela ilunpean dago, etxean nago beraz, nire logelako ohean etzanda. Buruko min izugarria dut eta alkohol zaporea ahoan.

Besoa luzatu dut mesanotxera, ordularia begiratzeko asmoz, baina zaila egin zait bertan agertzen diren zenbakiak enfokatzea. “Geldi zaitezte une batez, mesedez, ordua garbi ikusi nahi dut” pentsatu dut nire barrenerako. Azkenean, enfokea hobetu ondoren, 13:38 ikusi dut markatuta. Jesus! Eta oraindik ohean!

Buruari bueltaka hasi naiz, aurreko gaueko pasarteak gogoratu nahian, baina zaila egiten zait. Lagunekin nire urtebetetze eguna ospatzeko sagardotegi bazkaria izan genuen eta Hernani inguruan ibili ginen arratsalde osoa. Egia esan, parrandarako izugarrizko gogoa nuen. Hala ere, ez naiz ondorengo ezertaz oroitzen. Nola iritsi naiz etxera? Zein ordutan? Mugikorra hartzea okurritu zait. Bertan mezu ugari ditut. “Itzela gaztiak!”, “Horrelako gehiago in ber ditugu!”, “Ze Amaiur? Atzo zer ;)”. Ba ez naiz ezertaz gogoratzen. Azkenean, ohetik altxatzeko esfortzua egin eta dutxara bidean jarri naiz.

Azken hilabeteak ez dira batere errazak izan niretzat. Duela hilabete pare bat bikotekidearekin, Ukerdirekin, harremana bukatu nuen. Bion erabakia izan zen, ustekabekoa hasiera batean, baina denbora generaman erdi-ipurdi. 2 urte generamatzan ofizialki bikote moduan, baina harremana aspaldidanik izan dugu. Gaztetan oso lagunak ginen, baina hori bakarrik. Harreman oso estua genuen, eta askotan brometan galdetzen ziguten ea gure artean zer zegoen. Nire aldetik, hasieran lagun bezala bakarrik ikusten nuen, baina egia da berarekin batera oso eroso sentitzen nintzela eta ongi pasatzen nuela.

Unibertsitate garaian bakoitzak bere bidea hartu genuen. Nik etxean ikasten jarraitu nuen, Donostian, magisteritza. Bera, aldiz, Bilbora joan zen soziologia ikastera. Ondorioz, geroz eta gutxiago elkartzen hasi ginen, bereziki asteburutan. Tarte honetan, bakoitzak bere bidea hartu zuen, baita bikote harremanetan ere. Ni klasekide batekin hasi nintzen harremanetan, eta berak ere unibertsitate giroan ezagutu zuen bere bikotekidea. Gure aldetik, aldiz, mezuak idazten jarraitzen genion elkarri, lagun bezala.

Hala ere, unibertsitate garaiak amaitu ostean, berak bere harremana eten eta Donostiara itzuli zen. Nik ere nire erlazioa amaitu nuen. Ondorioz, berriz ere, sarritan elkartzen hasi ginen. Gure artekoa intentsitatez handituz joan zen eta behin, Donostiako Aste Nagusiko gau batean, elkarrekin liatu ginen. Zerbait naturala izan zen. Biok nahi izan genuen zerbait izan zen. Hortik aurrera, gure bikote erlazioa hasi genuen.

Nahiko trantsizio naturala izan zela esango nuke, intentsitate berdinarekin geratzen jarraitu genuelako baina, orain, intimitate handiagoarekin. Gure arteko erlazioaren azken hilabeteetan aldiz intentsitate hori murriztuz joan zen. Ni eroso nengoen berarekin, baina berak beldurra zuen. Gure artekoa bukatuko balitz zer gertatuko litzatekeen pentsatzeak beldurtzen zion. Ni bera lasaitzen saiatzen nintzen, beldur horiek naturalak zirela adieraziz eta etorkizuneko irudikapen horiek bere burutik kentzen saiatuz. Batzuetan lortzen nuen bera lasaitzen, baina handik aste batzuetara berriz hasten zen berdinarekin.

Geroz eta deserosoago sentitzen nuen gure artekoa, eta ez nuen ondo ikusten Ukerdi. Horrela, harremana uztea erabaki genuen. Tarte guzti honetan, apenas idatzi diogu elkarri eta zaila da askotan zer egin erabakitzea. Nik idatzi nahi izaten diot, baina ez dakit nola hasi. Askotan saiatu izan naiz bere txatean mezu bat idazten. Hasi ere egiten naiz batzuetan, baina kaka egiten naiz gainean eta ez dut pausua ematea lortzen. Bera berdin egongo ote da? Ez da erraza maite izandako bati horrela, filtrorik gabe, idaztea; inongo barrerarik gabe. Garbi dago nire urtebetetze egunaz oroituko zela, deitu edo idatzi nahi izango dit? Seguraski bai, baina zail ikusten dut, tamalez.

Orain arte, nire burua distraitzen ahalegindu naiz; eta, horregatik, parranda gogoa. Baina ez dut gaueko ezer ere ez gogoratzen.

Bazkaltzeko hozkailuan atzotik gordetako pizza zatia berotu eta osorik jan dut. Igande arratsaldeak aspergarriak izaten dira, beraz, pelikula bat ipintzea erabaki dut. Hala ere, segituan idatzi dit kuadrillako Alaitzek, kafe bat hartzera animatzen naizen galdetzeko. Baietz esan diot. Arropa jantzi, mugikorra hartu eta etxeko atea zeharkatu dut kalera ateratzeko.

Normalean, Xanti tabernan elkartzen gara, etxetik 10 minutura dagoen betiko tabernan. Kalean jende gutxi ikusten da, igande arratsaldero bezala. Oso lasai dago dena. Momentu hauek aprobetxatzen ditut kalea beste patxada batez gozatzeko. Hala ere, lasaitasuna segituan bukatu zait mugikorra deika hasi zaidanean. Bat-batean, gorputza paralizatu eta Ukerdirengan pentsatu dut, baina pantailan ez da bere zenbakia ageri. Dei anonimo bat agertzen zait, bera izango ote da benetan? Bitan pentsatu gabe deia hartu dut.

– Bai?

Ez dut erantzunik jaso. Une horretan bertan bukatu da deia. “Txantxa bat izango da” esan dut nire barrenerako, burua engainatu aldera.

Xantira iristean Alaitz bertan dago, eta kafe bat eskatzera sartu naiz zuzenean barrura.

– Zer Amaiur? Atzo ongi bukatu al genuen gaua? –galdetu zidan irribarre bihurri batekin.

– Ba ez dakit, baina baietz esango nuke. Etxera iritsi eta lo bertan egin dut, inoiz ez bezala.

– Nola? Zure etxean? Baina ez al zenuen ezagutu zenuen pertsonarekin ezer egin? Oso bero zineten…

– Ba ez dakit. Ez naiz ezertaz oroitzen. Norekin nengoen?

– Ez nuen ezagutzen, baina itxura galanta zuen. Hala ere, orain diozula, tabernatik bakarrik ateratzen ikusi zintudan, egia da.

– Bakarrik?

– Bai. Uste dut norbaitek deitu zizula telefonoz. Eta alde egin zenuen.

Horrek soluzio erraza zuen. Nire mugikorra atera eta azken deien erregistroa aztertzen jarri naiz.

00:12 Anonimoa (00:01)

01:30 Anonimoa (00:01)

03:22 Anonimoa (00:56)

16:33 Anonimoa (00:01)

Guztiak dei anonimoak dira, eta ez dut bakarra ere oroitzen, gaurkoa izan ezik. Badirudi pertsona berberaren deiak direla, baina denak modu anonimoan egindakoak dira.

– Zein ordutan ikusi ninduzun ateratzen?

– 03:22ko deiarekin esango nuke.

Beraz, “Anonimoarekin” berbetan egon nintzen bart eta, horrezkero, lagunek ez ninduten ikusi.

Dei horretan hitz egindakoa oroitzen ahalegindu naiz, baina ez dut ezer gogoratzen. Kuriosoa da, izan ere, lehenago deia jaso dudanean ez dut erantzunik jaso, baina, bart, ia minutu batez egon nintzen dei barruan. Hitz egin genuen edo minutu batez egon nintzen isilik? Egia esan, ez dakit, baina nire burua estutzen hasi zait.

– Ondo zaude Amaiur? Mamu bat dirudizu.

Ezer esan gabe etxerako bidea hartu dut.

Etxera iristean gauza minimoena egitea ere asko kostatu zait. Ez dut ezertarako gogorik. Buruan zerbaitek klik egin dit eta beldurrak itotzen hasi nau. Pentsatzen nuen hobetzen ari nintzela, baina kolpe batez ikusi dut ezetz, oraindik gaizki nagoela.

Etxea ilun dago jada, arratsaldeko seiak pasatxo diren arren. Isiltasuna da nagusi zirrikitu guztietan eta sentsazioa hotzarena da. Badirudi dena geldirik edo etenda dagoela hemen, denborak aurrera egingo ez balu bezala. Gauza guztiak bere tokian daude. Aurretik jan dudan pizzaren arrastoak oraindik ere hor daude. Oheak ere egin gabe jarraitzen du, etxetik atera naizenean bezala.

Denbora tarte honetan kalera atera, Alaitzekin egon, kafea hartu eta berriz itzuli naiz etxera. Eta hemen dena berdin dago, denborak aurrera egin duen arren. Horren froga bakarra argitasunarena da, lehen baino ilunago baitago dena.

Denborak aurrera egiten duen bezala, gauza batzuk beti berdin daudela dirudite, baina hori erlatiboa izaten da askotan. Harremanekin ere antzekoa gertatzen da zentzu batean: gauzak aurrera doaz denak berdin jarraitzen duela iruditu arren. Gure ingurukoak berdin daudela iruditzen zaigu askotan, denboran aldaketak egon badira ere. Ukerdirekin harremanak aurrera egin zuen, nahiz eta gure artekoan aldaketa nabarmenik ez egon, itxuraz. Berarekin elkartzen nintzen bakoitzean dena berdin topatzen nuen, aurretik utzitako lekuan zegoela zirudien. Hala ere, harremanak ere aldakorrak dira, gure ingurua bezala, nahiz eta horrela ez iruditu. Lehen arratsaldean etxea utzi dudanean, dena modu batera zegoen eta, ondoren, etxera itzultzean berdin. Baina benetan hala ote?

Pentsatzen jarrita, espazioan aldaketa nabarmen bat egon da: argitasuna. Arratsaldeko lehen orduan argia zegoen bitartean, ondoren, etxera iristean, ez. Horrek ingurua hotz egotearen sentsazioa eman dit. Beraz, nahiz eta dena berdin egon, ez zegoen berdin. Denborak guztia aldatu du: harremanak eta ingurunea. Nahiz eta gauzak leku berean utzi ditugula iruditu, ez da guztiz horrela izaten. Denbora pasa da eta, beraz, aldaketak egon dira.

Atzera itzultzeko aukerarik dago? Hau da, etxea lehen zegoen bezala egotea lor dezaket? Teoriak ezetz dio, denborak aurrera bakarrik egiten duelako. Gauzak lehen zeuden bezala topatzeko guk behartu behar dugu zerbait: arropak lehen zeuden bezala ipini, janari arrastoak modu aleatorioan utzi harraskan, sofako burkoa lurretik bota… Hala ere, inoiz ez da guztiz berdin egongo. Borondatea bai, baina zerbait gehiago behar da.

Gogoeta honen trantzearen ondoren, bat-batean, nire mugikorreko doinua entzuten hasi naiz. Hasieran ez naiz konturatu, egongelako mahaian utzi dudalako etxera sartzean. Segundo pare bat behar izan dut, beraz, soinua nondik datorren identifikatzeko. Mugikorra eskuan hartzean pantailara begiratu dut, nork deitzen duen begiratzeko. Berriz ere anonimoa. Bihotzeko bulkadak areagotu egin zaizkit, inoiz ez bezala. Denbora txiki batez pentsatu behar izan dut zer egin, baina azkenean deia hartu dut.

– Bai? –galdetu dut berriro ahots urduriarekin.

Ez dut erantzunik jaso, baina ez da deia amaitu. Beste aldean arnas soinua nabaritzen da.

– Ez dakit nor zaren, baina agian nahastu egin zara.

Ez dut erantzunik jaso. Beste segundo bateko tartea utzi ondoren bota dut:

– Beno, ez dut denbora galtzeko gogorik, ongi izan.

Deia amaitzeko botoia sakatu aurretik, ahots ezagun eta goxo baten erantzuna entzun da beste aldean, urduri.

– Ez dut beste modu egokiagorik topatu zurekin harremanetan jartzeko, baina ezin nuen gehiago. Maite zaitut.

Ez nintzen gogoratzen zein goibelak izaten diren eguneko lehen orduak. Eguzkia oraindik Alemania aldean egongo da, baina gaurko egunean ez dut uste bere presentziarik izango dugunik, beste behin ere. Portzierto, aterkia hartzea ahaztu zait.

Berandu nabil. Neguko egunetan beti kostatzen zait ohetik ateratzea. Mantek zigilatuta dauden sobreak dirudite eta, ni, barruan atera ezinik dagoen mezua. Kanpoko hotzak, gainera, ez du laguntzen lehen hanka oheko berotasunetik ateratzen. Hala ere, gaurko honetan, inoiz baino gehiago iraun dut ohe barruan, eta denbora nire kontra doa hasieratik. Ez dut ondo lo egin gainera, azken asteetan bezala.

Ohetik ateratzean, sukaldean, nire betiko bizikidea dut zain, Lula. Begietara begiratu dit eta ez dakit zer ariko den pentsatzen nitaz, baina asko kostatzen zait aktibatzea eguneko lehen orduetan. Betiko gosaria eman diot eta pozik geratu da katu gixajoa. Nire aldetik, irratia piztu eta eguna planifikatzen jarri naiz nire baitan, sukaldean kafea hartzen dudan bitartean. Ez dakit, hala ere, zer planifikatu behar dudan, egunak baitira ezer berezirik egiten ez dudala. Lanean 8 ordu igarotzen ditut eta etxean beste hainbeste. Gainerako tartea lo egiteko daukat erreserbaturik. Bide batez, irratian aipatu dute gaur, berriz ere, euria egingo duela, aste osoan zehar bezalaxe. Gauza askorik planifikatu behar ez ditudanez, Niagarako urek goitik behera egiten duten abiadura berean edan dut kafea. Jarraian Lula agurtu, irratia itzali eta lanera bidean jarri naiz.

Etxetik lanera 33 minutu eta 47 segundo ditut, baina gaur komeni zait marka pertsonal hori gainditzea: ahalik eta gutxien bustitzeko, batetik, eta nagusiaren aurpegia ez ikusteko, bestetik. Nire oinak martxa automatikoan ipini eta erritmo onean abiatu naiz.

Ibilbidean zehar, normalean, ez dut gauza askoren inguruan pentsatzen, baina goizetik galduta sentitzen dut burua. Adinaren krisiaren inguruan askotan entzun dut, baina niri kolpe batean iritsi zaidala iruditzen zait. Amak beti esan izan dit berdin duela norekin gauden edo ez, garrantzitsuena norbera bere buruarekin ongi egotea dela. Gainera, nire etorkizun hurbila Lularekin bakarrik ongi ikusten nuen. Ez nuen gehiagorik behar. Oraingoan, ordea, desberdina da. Etxea handia egiten hasi zait, handiegia, eta ez dut aukerarik ikusten hutsune hori betetzeko. Iluna irudikatzen dut bizitokia azkenaldian. Agian horregatik hasi naiz honi bueltaka kalera ateratzean.

Lanera noala beti egiten dut ibilbide berdina. Espaloi berdinetik pasa, errepidea leku beretik gurutzatu… Baldosa berdinak zapaltzen ahalegintzen naiz. Inguru guztia kontrolatzen dut. Gaurko honetan, ordea, inguruko guztia iruditzen zait normalean baino desberdinagoa. Kaleak estuago eta gertuago sentitzen ditut. Gaur, bereziki, inguruan jende gehiago dabilela iruditzen zait. Kopetatik ez dakit izerdia edo euria den erortzen zaidana. Horrela, martxa arindu dut.

Bide osoan zehar etxebizitzen ondotik igarotzen naiz etengabe eta nire alboan paretak besterik ez ditut sentitzen. Halako batean, pareta luze baten albotik pasatzen ari nintzela, korronte hotz bat sentitu dut nire ezkerraldean. Hasiera batean aurrera jarraitu dut, inertziaz, hankak modu automatikotik kendu ditudan arte. Atzera bi pausu eman eta burua ezkerretara biratu dut. Begiak zabalik geratu zaizkit baina, aldi berean, galdera ikur bat agertu zait kopetan. Uste nuen ibilbide osoko elementu guztiak ezagutzen nituela. Tunel ilun bat dut begien aurrean, zeinetan ez den amaierarik ikusten. Aurpegian aire hotza besterik ez dut jasotzen eta horrek barruko tenperaturaren erantzuna ematen dit. Nire inguruan, jendeak, ez dio jaramonik egiten zuloari. Beti egon izan ote da hor? Mikrosegundo batean hitz bat etorri zait burura: LANA. Horrela, begiak bi aldiz kliskatu eta berriz ekin diot martxari. Ez dut denbora gehiago galtzeko aukerarik.

Azkenean 32 minutu eta 52 segundoan gelditu dut eskumuturreko denbora, eta aurpegia kolpez alaitu zait, bederen.

– Zertan zabiltza? Segi komunera ongi lehortzera, gaixotzerik nahi ez baduzu!

Nagusia entzun dut nire atzean. Zentzuzko ezer esateko tarterik hartu gabe, modu instintibo batean, komuneko bidea hartu dut.

Behin lanean jarrita, ordenagailuko pantailatik jaso dut goiz guztian zehar jaso dudan argitasuna bakarra. Lanean ezin izan dut askorik egin, etengabe aritu bainaiz tunelean pentsatzen. Nola ez dut lehenago ikusi? Gainera, lanean aritzea ez da erraza niretzat, etxean bezala, hemen ere, ez baitut norekin hitz egin.

Tunela benetakoa zen edo ez ikusteko, online mapa bilatu dut ordenagailuan eta, kale ikuspegiaren bitartez, zuloa topatu dudan kalera sartu naiz. Bertan ez dago zulorik, pareta besterik ez da ageri. Une batez lasai geratu naiz, guztia nire imajinazioaren parte izan dela pentsatu baitut. Hala ere, kaleko irudia duela bi urtekoa dela agertzen da pantailan, beraz, berriz ere zalantzak sartu zaizkit. Ondoren, herriko albistegietan begiratu dut, agian obra batzuen ondorioz sortutako zulo bat izan delako, baina ez, ez dago obrarik bertan.

– Aizu! Biharko prest izan behar duzu urteko plangintzaren balorazioa eta orain arte ez zaitut ezer egiten ikusi! – Hasi zait bat-batean nagusia oihuka nire atzean.

Sustoa jaso ondoren, erantzun diot burua makurtuz:

– Bai bai, oraintxe jarriko naiz.

Konturatu orduko, eta lanean 8 ordu 6 minutu eta 2 kafe hartzen igaro ondoren, etxera itzultzeko ordua iritsi zait. Kalean ez du euririk ari, baina eguzkiak Estatu Batuetarako bidea hartu du dagoeneko. Hala ere, berdin dio, tunelak bere lekuan jarraituko du.

Tunelera iritsi naizenean parez pare jarri naiz bere aurrean. Berriz ere hotza sentitu dut nire azalean baina, beste aldean, ez da ezer ikusten. Inguruko jendea nire atzetik dabil, lehen bezala, jaramonik egin gabe parean dudanari. Ez dute nirekin txokatzeko asmorik ere erakusten. Berdin zait. Nire unea dela iruditzen zait. Bat-batean, zerbait entzun dudala iruditu zait tunelaren barruan. Begiak itxi ditut orduan, garbiago entzungo dudanaren esperantzarekin. Zerbait sumatu dut baina, oraingoan, ez dut aurretik entzun soinua, nire atzetik baizik.

– Zer ikusten duzu? –ahots goxo batek.

Nik oraindik begiak ireki gabe, eta erreflexuz, bota dut:

– Iluntasuna, besterik ez.

– Nik bezala orduan.

Une horretan, begiak ireki eta atzera begiratu dut. Segundo batez kostatu zait, baina bere irribarreak txikitako oroitzapenak ekarri dizkit.

– Amets?

– Ez nekien beste inork ere ikusten zuenik tunela!

– Gaur konturatu naiz hemen zegoela. Ikusten dugun bakarrak al gara?

– Ez dut beste inor ezagutzen.

Amets ez da asko aldatu itxuraz egia esan, baina deigarria egin zait bere aurpegia lehen aldiz ikusi dudanean. Bere berri izan nahi nuen eta kafea hartzera gonbidatu dut. Eguna planifikatzea gainbaloratuta dago.

Berarekin pasatako denbora abiadura bizian pasa zait. Asko jota 2 ordu eta 13 minutuz egon gara, baina harrigarria egin zait, hainbeste denboraz elkarrengandik hain urrun egon ondoren hain gertuko sentitu izana. Bere bizitzako pasarteak kontatu dizkit. Nola Alemanian egon izan den urte luzez lanean eta nola, pandemia garaian, etxera itzuli behar izan zuen. Azken urte hauetan hemen dabil lanean, baina ez dago guztiz eroso. Gurasoak hil zitzaizkion eta ez du gertuko beste inor inguruan. Lanean topera dabil eta alokairua ordaintzeko zailtasunak ditu.

– Gainera, azken asteko egunek ez dute laguntzen. Dena oso ilun bezala dago –esan du Ametsek gogogabe.

Etxera iristean, Lulak eman dit ongietorria, beti bezala. Dutxa bero bat hartu ondoren ohera sartu naiz, biharko egunerako indarrak hartzeko esperantzaz.

_____________

Ohetik normalean baino 2 minutu lehenago atera naiz oraingoan. Denbora hori probestu dut sukaldeko leihora hurbildu eta berriro ere eguna lainotuta dagoela ikusteko. Behintzat ez du euririk ari. Betiko errutina errepikatu ostean, kalera atera naiz lanera bidean, betiko ibilbidea errespetatuz. Azken egunetako legea jarraiki aterkirik gabe atera naiz etxetik. Faltan bota dut etxe ondoko lehen zebrabidea zeharkatzean sekulako euri-jasa bota duenean. Nire hobe beharrez korrika hasi naiz. Halako batean, berriro ere, aire hotz bat sumatu dut albo batean. Tunela. Nire urratsak gelditu eta berriro jarri naiz parez pare hari begira. Dena ilun jarraituko zuela espero nuen baina, oraingo honetan, zerbait ikusten da fondoan. Txiki-txikia da eta ezin dut asmatu zer den, baina ez dago ilun. Arnasestuka nago eta begiak zabal-zabalik ditut. Badakit ezin dudala denbora gehiagorik galdu, beraz, martxa berrekin eta lanera joan naiz ziztu bizian, nire burua ahalik eta gutxien bustiko den esperantzaz.

Lanean nagoela, Ametsen mezu bat jaso dut mugikorrean. Berak ere zerbait ikusi du tunel barruan. Kasualitate hau aprobetxatu dut beste kafe batera gonbidatzeko bera, lanetik atera ondoren.

Nire konfiantzazko kafetegira joan gara, lanetik oinez 5 minutura dagoen txoko goxora. Bertan eroso sentitzen naiz, beti egoten baikara betikoak kafea hartzen. Hara sartzean, segituan sumatu dut kafe usaina, eta zuzenean joan naiz fondora, nire betiko lekura. Gaurkoan jendez lepo dago.

– Oso bitxia da. Egunetan zehar ez zen ezer ikusten bertan eta, orain, lehen aldiz, zerbait dago bestaldean. – Bota du Ametsek eskuetan kafea duen bitartean.

Berarekin nagoela aurrean pareko bat dudala sentitzen dut. Ematen du gauza berdinak ikusten ditugula (badum pzz) eta horrek lasaitasuna ematen dit. Erraza da berarekin hitz egitea, nahiz eta beti izan naizen hitz gutxikoa.

– Seinale bat izan behar du. Zuk horrelakoetan sinisten duzu? –galdetu dit halako batean.

– Ba egia esan ez. Nahiko koadrikularra naiz zentzu horretan.

– Ba nik bai. Uste dut horrelakoek zerbait adierazi nahi dutela. Garbi dagoena da, hemen geldirik egonda, ezer ez dela aldatuko; guztiak berdin jarraituko duela.

Ametsek esandakoak barruan zerbait eragin dit, baina ez dakit zer esan nahi duen zehazki. Buruari bueltak ematen jarri naiz, zer esan jakin gabe.

– Bueno, berandutu zaigu. Biharko deskantsatzea joan behar dugu. Kapitalismoak ez du barkatzen eta.

Horrela, kaleko iluntasunean barrena, etxerako bidea hartu dut. Gora begira jarrita, hor dago ilargia, bere osotasunean. Tarte batez hari begira geratu naiz, esna edo ametsetan nagoen jakin gabe.

_____________

Berriz ere ilun hasi du hurrengo egunak. Gainera, kalera ateratzean, soinu asko sentitu dut inguruan. Auto asko dabil eta jendea inoiz baino azkarrago ikusten dut nire ingurutik pasatzen. Beti bezala, euria ari du.

Tunelaren altuerara iristean seko geratu naiz bertara begira. Gizon batek nirekin egin du talka, haserre, baina ez zait berari ezer esateko hitzik atera. Oraingoan zerbait ikusten da zuloaren barrenean. Berdea dela dirudi, belardi bat edo antzeko zerbait dirudiela esango nuke. Ziur nago leku baten itxura duela. Sakelatik mugikorra atera eta argazki bat atera diot Ametsi bidaltzeko

Lanean ezin dut kontzentratu, burua astunegi sentitzen dut. Leihotik kanpora begiratu eta tantak lurrera nola erortzen diren ikusten dut. Oraindik 4 ordu geratzen zaizkit zulo horretatik ateratzeko. Tunela ikustera joan nahi dut, hor baitago, ordenagailuko pantailaz gain, orain arte jaso dudan argitasun bakarra.

– Zer, ba al zatoz garagardo bat hartzera? –galdetu dit nagusiak lanordua amaitzean.

Ezin izan diot baietz esan. Agurtu besterik ez dut egin. Barrutik atera zaidan erreakzioa izan da, bat-batekoa. Nire barrenak badaki beste bide bat hartu nahi dudala. Horrela, etxera bidean jarri naiz.

Enegarrenez, tunelaren parera iristen ari naizela, bertan ikusi dut Amets. Geldirik dago, gorputza tunelera zuzendua duelarik. Irribarretxo txiki bat atera zait. Niregana biratu du burua hurbil sentitu didanean, eta beste irribarre konplize batekin erantzun dit. Bere ondoan jarri naiz, gorputza tunelera begira jarriz. Dena berde dago barruan eta eguzkitsu ikusten da bere ingurua.

– Joango al gara barrura? –galdetu dit Ametsek.

Begietara begiratu diot, eskutik heldu eta, irribarre batekin ahoan, tunelera sartu gara biok elkarrekin.